W S T Ę P

Separatyzm (z łaciny separatio – oddzielenie), dążenie do wyodrębnienia się z jakiejś grupy, całości (narodu, państwa, wspólnoty religijnej). Najbardziej typowym jest separatyzm narodowościowy, a jednym z jego przejawów secesja narodowa. Narodowe ruchy separatystyczne są przykładem partykularyzmu i działalności antysystemowej, gdyż dążą one do rozpadu istniejącej organizacji państwowej i uzyskania pełnej autonomii lub niepodległości.

Historycznym przykładem separatyzmu jest wyodrębnienie się części stanów Unii amerykańskiej i utworzenie z nich konfederacji, co doprowadziło do wojny secesyjnej (1861–1865).

Współcześnie mamy do czynienia z wieloma ruchami separatystycznymi, część z nich próbuje zrealizować swój cel od wielu lat, np. Organizacja Wyzwolenia Tamilskiego Islamu na Sri Lance, ETA w Hiszpanii, Front Wyzwolenia Quebecku w Kanadzie, Front Wyzwolenia Narodowego Korsyki.